Chia thừa kế khi người để lại di sản đã chết hơn 30 năm

Theo Bộ luật dân sự 2015, thời hiệu khởi kiện yêu cầu phân chia di sản là 30 năm đối với bất động sản và 10 năm đối với động sản. Vậy chia thừa kế khi bố mẹ đã mất hơn 30 năm như thế nào? Cùng Luật Hùng Phúc tìm hiểu nội dung này qua bài viết dưới đây.

1. Thời hiệu thừa kế

Theo quy định tại Điều 623 Bộ luật Dân sự số 2015 thì thời hiệu thừa kế sẽ chỉ xác định tối đa là 30 năm nếu di sản là bất động sản. Thời điểm mở thừa kế được xác định là thời điểm người để lại tài sản qua đời. Nếu di sản không được chia thừa kế trong thời hạn quy định thì sẽ thuộc về người đang quản lý di sản đó.

Trong trường hợp bố mẹ đã mất hơn 30 năm mà xảy ra tranh chấp di sản và yêu cầu đòi lại tài sản thừa kế thì cần phải xem xét thời hiệu khởi kiện được quy định tại Nghị quyết 02/2004/NQ-HĐTP, Nghị quyết 58/1998/NQ-UBTVQH10 và Nghị quyết 1037/2006/NQ-UBTVQH11 như sau:

Thời điểm mở thừa kế	Từ 10/9/1990 – trước 01/01/2017	Trước 01/7/1991 (di sản thừa kế là nhà ở mà không có người Việt Nam định cư ở nước ngoài tham gia)	Trước ngày 01/7/1991 (di sản thừa kế là nhà ở có người Việt Nam định cư ở nước ngoài tham gia)	Từ  10/9/1990 đến trước ngày 01/01/2017
Thời hiệu khởi kiện yêu cầu phân chia di sản	– Đối với bất động sản: 30 năm từ thời điểm mở thừa kế – Đối với động sản: 10 năm từ thời điểm mở thừa kế.	Không tính vào thời hiệu khởi kiện kể từ 01/7/1996 – 01/01/1999	Không tính vào thời hiệu khởi kiện kể từ 01/7/1996 – 01/9/2006	Tính từ thời điểm mở mở thừa kế
Căn cứ pháp lý	Điều 36 của Pháp lệnh Thừa kế 1990 và hướng dẫn tại Nghị quyết 02/HĐTP ngày 19/10/1990	Khoản 2 Điều 17 Nghị quyết 58/1998/NQ-UBTVQH10 ngày 20/8/1998	Khoản 2 Điều 39 Nghị quyết 1037/2006	Điểm d khoản 1 Điều 688 BLDS 2015

Trong đó, nếu đã kết thúc thời hạn 10 năm phân chia di sản mà không có tranh chấp từ các đồng thừa kế thì di sản đó sẽ thành tài sản chung của các đồng thừa kế.

Như vậy, việc xác định thời hiệu chia di sản được xác định như sau:

(1) Thời hiệu để chia di sản: 30 năm với bất động sản và 10 năm với động sản từ thời điểm mở thừa kế. Hết thời hạn trên, di sản sẽ thuộc về người thừa kế đang quản lý di sản đó. Trường hợp không có người đang quản lý tài sản đó thì di sản sẽ thuộc về Nhà nước.

(2) Thời hiệu để xác nhận/từ chối quyền thừa kế: 10 năm kể từ thời điểm mở thừa kế.

(3) Thời hiệu yêu cầu người thừa kế thực hiện các nghĩa vụ liên quan tới tài sản: 03 năm tính từ thời điểm mở thừa kế.

2. Thủ tục phân chia thừa kế khi bố mẹ mất hơn 30 năm

• Thừa kế theo di chúc

Căn cứ Điều 659 Bộ luật Dân sự 2015, trường hợp bố mẹ trước khi mất để lại di chúc thì di sản sẽ được chia phụ thuộc vào nội dung phân chia trong di chúc.

Trong trường hợp di chúc phân chia rõ ràng từng phần di sản cho từng người thừa kế, người thừa kế cần làm thủ tục chia di sản thừa kế, sau đó chuyển quyền sở hữu tài sản từ người để lại di chúc sang cho mình. Người đang giữ di chúc phải giao di chúc cho người thừa kế hoặc người có thẩm quyền công bố di chúc.

Trong trường hợp di chúc không xác định rõ ràng phần di sản của từng người thừa kế thì người thừa kế có thể thực hiện việc công chứng văn bản thoả thuận phân di sản (theo khoản 1 Điều 57 Luật Công chứng năm 2014). Thủ tục công chứng văn bản thoả thuận phân di sản được thực hiện như sau:

Hồ sơ cần chuẩn bị:

– Phiếu yêu cầu công chứng

– Di chúc.

– Giấy tờ của người để lại di chúc: Giấy chứng tử, đăng ký kết hôn…

– Giấy tờ của người được hưởng thừa kế: Giấy tờ tùy thân (Chứng minh nhân dân/Căn cước công dân/hộ chiếu) còn thời hạn, giấy xác nhận cư trú, giấy khai sinh/giấy chứng nhận con nuôi…

– Giấy tờ chứng minh quyền sở hữu đối với tài sản:

• Đối với động sản: Đăng ký xe ô tô, xe máy; sổ tiết kiệm…
• Đối với bất động sản: Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (Sổ đỏ, Sổ hồng); Biên bản bàn giao nhà đất…

– Dự thảo Văn bản thoả thuận phân chia di sản thừa kế (nếu có).

• Thừa kế theo pháp luật

Căn cứ Điều 660 Bộ luật Dân sự 2015 quy định về phân chia di sản thừa kế theo pháp luật như sau:

“1. Khi phân chia di sản, nếu có người thừa kế cùng hàng đã thành thai nhưng chưa sinh ra thì phải dành lại một phần di sản bằng phần mà người thừa kế khác được hưởng để nếu người thừa kế đó còn sống khi sinh ra được hưởng; nếu chết trước khi sinh ra thì những người thừa kế khác được hưởng.

2. Những người thừa kế có quyền yêu cầu phân chia di sản bằng hiện vật; nếu không thể chia đều bằng hiện vật thì những người thừa kế có thể thỏa thuận về việc định giá hiện vật và thỏa thuận về người nhận hiện vật; nếu không thỏa thuận được thì hiện vật được bán để chia”.

Theo đó, những người thừa kế có quyền yêu cầu phân chia di sản thừa kế theo pháp luật bằng hiện vật.

Nếu không thể chia đều bằng hiện vật thì những người thừa kế có thể thỏa thuận về việc định giá hiện vật và thỏa thuận về người nhận hiện vật. Nếu không thỏa thuận được thì hiện vật được bán để chia.

Trên đây là giải đáp cho câu hỏi: “Chia thừa kế khi người để lại di sản mất hơn 30 năm như thế nào?”. Nếu có vướng mắc trong quá trình thực hiện thủ tục chia thừa kế hoặc các vấn đề khác, vui lòng liên hệ Hotline: 0979 80 1111 – 0984 62 4444 để được tư vấn, hỗ trợ.

Mọi thắc mắc cần giải đáp, Quý khách vui lòng liên hệ Hotline: 0979 80 1111 để được tư vấn chi tiết!